Op dinsdag 11 maart heeft mboRijnland de opening van het Cyber Security Living Lab gevierd. Het Cyber Security Living Lab (CSLL) is een experimentele omgeving waar studenten, onderzoekers, bedrijven, publieke instellingen en eindgebruikers samenwerken om nieuwe ideeën, producten en diensten op het gebied van cybersecurity te ontwikkelen, testen en evalueren in de praktijk. Een samenwerking met De Haagse Hogeschool en de Dutch Innovation Factory (DIF) waar werken en leren aan de versterking van digitale weerbaarheid tegen cyberdreigingen centraal staat.
Sinds de start van het Cyber Security Living Lab, afgelopen november, werken en leren studenten van mboRijnland binnen de excellent opleiding System Engineer Cybersecurity samen met het hoger beroepsonderwijs (hbo) en wetenschappelijk onderwijs (wo). Inmiddels zijn de eerste projecten opgeleverd en hebben studenten een netwerk ingericht en de bijbehorende beveiligingsmaatregelen geïmplementeerd. Door in teams te werken, doen ze praktijkervaring op over netwerkbeveiliging en systeembeheer.
Waardevolle samenwerkingen
Ruben Bostelaar, onderwijskundig teamleider ICT Gouda en mede-initiatiefnemer, is trots op de realisatie van deze leeromgeving waar het onderwijs en het bedrijfsleven samenkomen. “Door mbo-, hbo- en wo-studenten te verbinden, ontstaan waardevolle samenwerkingen en leermomenten. Door middel van innovatieve experimenten en onderzoek leren onze studenten effectief te reageren op cyberdreigingen en risico’s te beheren.“
Na een korte presentatie volgde een rondetafelgesprek met docenten en studenten van mboRijnland over het belang van de mbo-opleiding Cyber Security, de aansluiting tussen het mbo en hbo en onderwijsvernieuwing door te experimenteren.
Student Simra vertelt dat ze bewust voor deze opleiding heeft gekozen omdat ze de beveiligingskant heel erg interessant vindt en omdat ze graag meer wil leren over hoe dit ‘aan de achterkant’ werkt. Docent Onno Flach vult aan dat er tijdens het traject vooral ook wordt ingezet op een stukje bewustwording bij studenten. “Cybersecurity is een trend die niet meer weggaat en het is belangrijk dat onze studenten bewust worden van de verschillende bedreigingen en hoe we daar mee om moeten gaan, hoe je veilig een netwerk inricht op basis van profielen en welke rechten daarbij horen. Op deze manier kunnen we samenwerken aan de toekomst van cyberveiligheid.”
Veel van elkaar leren
Ook Peter Roelofsma, lector lector Risk Management & Cyber Security aan De Haagse Hogeschool, en één van de tafelgasten, is blij met de samenwerking met het mbo: “We hebben de afgelopen periode al heel veel van elkaar geleerd, van bekabeling tot praktische vaardigheden. En heel mooi dat we dat samen doen bij de Dutch Innovation Factory, het ICT-clubhuis van Zoetermeer en omgeving.”
Met het Cyber Security Living Lab zetten de partijen (mboRijnland, De Haagse Hogeschool en Dutch Innovation Factory) een belangrijke stap in de aansluiting tussen onderwijs en het bedrijfsleven binnen de cybersecuritysector. Geen enkele organisatie kan op zichzelf cyberweerbaar blijven. Organisaties worden daarvoor steeds afhankelijker van elkaar. Wederzijdse samenwerking, coördinatie en communicatie met betrekking tot cyber-risicomanagement worden steeds belangrijker. Co-creatie van cybersecurity is volgens de drie partijen hard nodig om onze samenleving in de toekomst voldoende cyberweerbaar te houden.








Zo ook bij Ruby (18), student Kok bij mboRijnland. Ze kwam in contact met Remco van der Meij, jongerenwerker bij Welzijnskwartier. Ruby: “Ik heb veel gehad aan de gesprekken met Remco. Ik heb hem leren kennen bij het Kookcafé van het jongerencentrum. Hij heeft voor mij een laptop geregeld via het jongerenwerk, me geholpen met het zoeken naar een woning, een baan, het (her)starten van mijn opleiding, en me verwezen naar iemand met wie ik gesprekken kon voeren over mijn thuissituatie.”
“Verder is het belangrijk om te kijken hoe we als hulporganisaties beter kunnen samenwerken en aansluiten op de bredere vraag van jongeren. De hulp wordt nu in zoveel brokjes aangeboden wat het voor de jongeren lastig maakt om hun weg te vinden in de hulp die ze nodig hebben”, sluit Lex af.

De conferentie opende met bijdragen van Arjan van der Hoorn, onderwijsdirecteur en regioverantwoordelijke mboRijnland in regio Zoetermeer en Marianne Molsbergen, programmamanager Doorlopende leerlijnen bij mboRijnland. Ook Marijke van der Meer, wethouder Onderwijs in Zoetermeer, richtte een kort woordje tot de deelnemers. Vervolgens sprak Prof. Dr. Freek Peters, hoogleraar contextueel leiderschap, over ‘Leiderschap in een wereld van versnelling en verandering’. Hij gaf inzicht in hoe onderwijsleiders adaptief kunnen navigeren in een complexe en snel veranderende omgeving. Aansluitend werden mooie praktijkvoorbeelden gedeeld in een gevarieerde workshopronde.

Op 9 januari opende Leiden Nationale Onderwijsstad 2025 met de grootste Leidse nieuwjaarsborrel in LLokaal met LEF, de broedplaats van het Leiden Education Fieldlab (LEF). Online brachten educatieve professionals uit de kinderopvang, scholen, mbo, hbo, universiteit, cultuureducatiepartners, musea en gemeente in en buiten Leiden samen een toost uit op Leiden Nationale Onderwijsstad 2025 en luisterden we naar een speciaal ontworpen gedicht* door Zoë van de Kerkhof, stadsdichter Leiden. We zijn gestart!

De brieven zijn gericht aan slachtoffers die worden vervolgd, gediscrimineerd of gevangen zijn gezet, vaak omdat zij opkwamen voor hun rechten of hun mening durfden te uiten. Met deze actie wil Amnesty verandering afdwingen bij overheden en slachtoffers steunen in hun strijd. Joeri van den Steenhoven, lid van het College van Bestuur van Hogeschool Leiden, benadrukt het belang van deze actie: “Vandaag schrijven studenten en medewerkers van de hogeschool brieven aan de slachtoffers van groot onrecht. Het is belangrijk om aan deze actie mee te doen, zodat we met z’n allen inzien dat vrijheid en mensenrechten helaas niet altijd en overal vanzelfsprekend zijn. Zeker op onze hogeschool, waar we ook professionals opleiden die straks een belangrijke taak hebben bij het waarborgen van mensenrechten, van juristen tot professionals in het sociaal domein.”
Sjevtsjenko. Zij deelde dinsdagmiddag haar ervaringen met studenten en medewerkers van Hogeschool Leiden en mboRijnland. Sjevtsjenko zette zich in voor democratie en burgerbewegingen in Rusland, zat gevangen en wist in 2022 het land te ontvluchten. Inmiddels heeft zij vanuit het buitenland haar activisme hervat. De lezing vond plaats op de hogeschool aan de Zernikedreef en was via een livestream te volgen voor studenten en medewerkers van mboRijnland.
Het initiatief voor deze challengedag ontstond vanuit de wens om het Bètaplein, dat momenteel als kaal en ongezellig wordt ervaren, aantrekkelijker te maken. In interdisciplinaire teams onderzochten studenten, met behulp van creatieve werkvormen en veldonderzoek, welke verbeteringen nodig zijn. Tijdens mini-lezingen, veldwerk en in een inspiratiekamer kregen ze waardevolle inzichten in best practices en lieten zich inspireren door experts. Onder anderen Saniye Çelik, bijzonder hoogleraar Diversiteit, Inclusie en Politie aan Universiteit Leiden én lector Diversiteit & Inclusie aan Hogeschool Leiden en Gerdo Kuiper, lector Recht & Veiligheid aan dezelfde hogeschool, namen deel. Verder waren ook een wijkagent, een jongerenwerker, een boa en wethouder Fleur Spijker van gemeente Leiden aanwezig.