Stagediscriminatie herkennen en erkennen, bespreekbaar maken en studenten beter ondersteunen. Dat is het doel van StageHeld, een nieuwe interactieve leermodule voor stageprofessionals. De module is ontwikkeld door Sara Giethoorn, projectleider Diversiteit en Inclusie bij mboRijnland, op basis van haar onderzoek naar stagediscriminatie onder mbo-studenten en onderwijsprofessionals.
Als docent zag Sara Giethoorn dat sommige studenten moeiteloos een stageplek vonden, terwijl anderen keer op keer werden afgewezen. Vooral studenten met een migratieachtergrond hadden soms moeite om überhaupt op gesprek te komen. De vele afwijzingen hadden bovendien invloed op hun zelfvertrouwen.
“Studenten gingen na veel afwijzingen aan zichzelf twijfelen, terwijl er mogelijk veel meer speelde dan alleen hun motivatie of sollicitatievaardigheden”, vertelt Sara.
Die observatie was de aanleiding voor haar onderzoek tijdens haar master Pedagogiek. Ze sprak met studenten en onderwijsprofessionals van mboRijnland over hun ervaringen met stagediscriminatie. Uit het onderzoek bleek dat ongeveer 20 procent van de bevraagde studenten discriminatie tijdens de stage ervaart of vermoedt. Landelijk ligt dit percentage rond de 25 procent.
Stagediscriminatie niet altijd zichtbaar
Een belangrijke conclusie uit het onderzoek is dat stagediscriminatie vaak subtiel is. Studenten worden bijvoorbeeld anders behandeld, krijgen minder kansen of hebben het gevoel dat er iets niet klopt. Tegelijkertijd benoemen studenten hun ervaringen niet altijd direct als discriminatie.
“Studenten werden zich gaandeweg bewuster van wat hen was overkomen en dat ze misschien toch anders waren behandeld dan medestudenten”, zegt Sara. Studenten stappen bovendien niet snel naar een docent of stagebegeleider. Ze kunnen bang zijn dat een melding gevolgen heeft voor hun stage, beoordeling of opleiding.
Ook voor onderwijsprofessionals is het niet altijd eenvoudig om signalen te herkennen. Uit Sara’s onderzoek bleek dat professionals dezelfde situatie verschillend kunnen beoordelen. “Iedereen kijkt vanuit zijn of haar eigen referentiekader. Alle informatie die je binnenkrijgt, filter je met je eigen ervaring, waarden en emoties.”
Van onderzoek naar StageHeld
Om onderwijsprofessionals hierin te ondersteunen, ontwikkelde Sara samen met ontwerpers van de Haagse Aanpak Gelijke Stagekansen de interactieve leermodule StageHeld. De module bestaat uit vier onderdelen en biedt kennis, praktijkvoorbeelden en handvatten om stagediscriminatie te herkennen en erkennen, het gesprek met de student aan te gaan en passende ondersteuning te bieden.
Daarbij hoeft een onderwijsprofessional volgens Sara niet eerst vast te stellen of iets ‘echt’ discriminatie is. “Ga niet op zoek naar goed of fout, maar kijk wat de student 
nodig heeft.”
Ook wanneer achteraf niet met zekerheid kan worden vastgesteld wat er precies is gebeurd, is het gevoel van de student volgens haar belangrijk. “Het gevoel van de student mag er gewoon zijn. Het gaat erom dat de student zich gezien en gehoord voelt. Daarna onderzoek je samen wat de student nodig heeft om verder te kunnen.”
Naast de student blijven staan
De aanpak verschilt per situatie. Soms kan een gesprek met een werkgever voldoende zijn om een situatie te herstellen. Als een werkgever niet wil veranderen, is het belangrijk dat de onderwijsinstelling naast de student blijft staan. De onderwijsprofessional vormt daarmee een belangrijk vangnet tussen student en werkgever.
Gelijke stagekansen
mboRijnland werkt actief aan gelijke stagekansen voor alle studenten. De organisatie heeft het Stagepact ondertekend en werkt onder meer aan goede begeleiding, voldoende stageplekken, passende stagevergoeding en het tegengaan van stagediscriminatie. Studenten kunnen daarnaast terecht bij het interne Meldpunt stagediscriminatie.
Met StageHeld wil Sara bijdragen aan verdere bewustwording en handelingsvaardigheid. “Ik hoop dat studenten eerder gaan ervaren dat ze serieus worden genomen en dat onderwijsprofessionals niet wegkijken uit onzekerheid. Discriminatie komt helaas voor. Het gaat erom dat we weten hoe we ermee om moeten gaan.”
Haar uiteindelijke doel is helder: “Een student die naar een docent of stagebegeleider stapt, moet het gevoel hebben: ik word serieus genomen en ik word goed geholpen. Dat is wat ik met de leermodule StageHeld wil bereiken.”
Lees hier het uitgebreide interview met Sara over StageHeld.
StageHeld wordt binnenkort gelanceerd voor alle mbo-stageprofessionals in samenwerking met de MBO Raad.